Gleditsia triacanthos Rubylace - Valse christusdoorn

De Gleditsia triacanthos f. inermis 'Ruby Lace' is een prachtige variëteit van de valse christusdoorn met purperrood blad, een verrassende neef van de acacia's en mimosa's. Zijn bladverliezende, glanzende en fijn verdeelde bladeren, net als die van de albizzia, behouden van het voorjaar tot in de zomer een purperen tint die geleidelijk wordt aangevuld met groene en bronzen kleuren, terwijl het najaar het blad een diepgele kleur geeft. Met zijn luchtige en majestueuze groeiwijze zorgt hij voor een lichte, zeer aangename schaduw in de zomer, en hij draagt geen doorns. Prachtig als solitair, zeer kleurrijk in een gemengde haag, deze bijzondere boom past zich aan elke grondsoort aan en zijn goede winterhardheid maakt het mogelijk hem overal in Nederland te planten.

De Gleditsia triacanthos is een boom uit de vlinderbloemenfamilie, verwant aan de johannesbroodboom, en is oorspronkelijk afkomstig uit het oosten en midden van de Verenigde Staten (van Nebraska, via Pennsylvania tot aan Texas). Zijn groei is snel, vooral op verse grond. 'Ruby Lace' is een tuinbouwselectie met een opmerkelijk blad en een kroon zonder doorns. Zijn silhouet is hoger dan breed, luchtig naar de top toe, met een vegetatie die als een 'draperie' hangt. Hij bereikt ongeveer 15 meter hoogte en 10 meter breedte. Het blad verschijnt laat, aan het einde van het voorjaar. De grote, sterk verdeelde bladeren bestaan uit kleine deelblaadjes, staan verspreid, zijn even geveerd (paripinnaat) en meten tussen de 14 en 25 cm. De kleur van het blad, die van roodpurper in het voorjaar naar geeloranje in de herfst gaat, gaat gepaard met een glanzende textuur die prachtig speelt met het licht, zelfs in transparantie. De rechte en vrije stam heeft een mooie donkere schors met diepe groeven. Deze boom is tweehuizig (er zijn mannelijke en vrouwelijke exemplaren) en zijn onopvallende zomerbloei is zeer aantrekkelijk voor bijen. Alleen de vrouwelijke exemplaren dragen roodbruine tot bruine, afgeplatte peulen van 20 tot 40 cm lang, die in de winter blijven hangen en waarvan het vruchtvlees zoet en eetbaar is. Jonge planten moeten beschermd worden tegen strenge vorst, maar een volwassen boom kan temperaturen ver onder de -15°C weerstaan. Deze boom heeft een penwortel die diep gaat, wat een bodem van voldoende diepte vereist.

Men kan zich afvragen waarom de doornloze valse christusdoorn en zijn variëteiten niet vaker worden aangeplant in Nederland, waar in tuinen vaak alleen de albizzia te zien is, die toch minder winterhard is en niet gemakkelijker te kweken. Waarschijnlijk vanwege zijn onbeduidende bloei, die ruimschoots wordt gecompenseerd door de pracht van zijn blad. Kortom, het is een perfecte solitairboom voor een grote tuin, geplant bij het terras of een rustplek, waar hij voor een beetje schaduw zorgt zonder dat andere planten aan zijn voet in de weg zitten. Zijn verrassende kleuren vangen het licht en vormen een echte alternatief om de eentonigheid van sommige bladstructuren te doorbreken, zoals die van sering, boerenjasmijn en deutzia, zodra de bloei voorbij is.

Als sierboom en nuttige plant heeft de Gleditsia hard, dicht, roodbruin hout dat lokaal wordt gebruikt voor het maken van palen, spoorbielzen en dat ook gewaardeerd wordt in de meubelmakerij. Zijn blad, rijk aan eiwitten, is een uitstekend veevoer. Deze zeer aanpasbare boom gedijt weliswaar het best in rijke, vochtige, zelfs slecht gedraineerde grond, maar verdraagt uiteindelijk ook droge zomers, arme en kalkhoudende grond, mits hij eenmaal goed is gevestigd.